Odia Spot News | ଓଡିଆ ସ୍ପଟ୍ ନ୍ୟୁଜ୍
banner

ବିଶେଷ

ମୁଖ୍ୟ ଖବର

    ଜାଣନ୍ତୁ ହୋଲି ଖେଳର ଇତିହାସ ସମ୍ପର୍କରେ...

    Share on :
    ajab-Image
    Date: Mar 1, 2023    Views: 3156

    ଭୁବନେଶ୍ୱର: ହୋଲି ଏକ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାରତୀୟ ପର୍ବ, ଯାହା ବସନ୍ତ ଋତୁରେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ହିନ୍ଦୁ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ଅନୁଯାୟୀ ଫାଲଗୁନ୍ ମାସର ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନ ଏହି ପର୍ବ ପାଳନ କରାଯାଏ । ହୋଲି ହେଉଛି ଭାରତର ଏକ ଅତି ପ୍ରାଚୀନ ପର୍ବ ଯାହା ହୋଲି, ହୋଲିକା କିମ୍ବା ହୋଲାକା ନାମରେ ପାଳନ କରାଯାଉଥିଲା । ଏହାକୁ ବସନ୍ତ ଋତୁରେ ହର୍ଷ ଉଲ୍ଲାସ ସହ ପାଳନ କରାଯାଉଥିବାରୁ ଏହାକୁ ବସନ୍ତୋତ୍ସବ ଓ କାମା-ମହୋତ୍ସବ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । 

    ଇତିହାସକାରମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ଏହି ପର୍ବ ଆର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଚଳିତ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏହା ପ୍ରାୟତ ପୂର୍ବ ଭାରତରେ ପାଳନ କରାଯାଉଥିଲା । ଏହି ପର୍ବର ବର୍ଣ୍ଣନା ଅନେକ ପ୍ରାଚୀନ ଧାର୍ମିକ ପୁସ୍ତକରୁ ମିଳିଥାଏ । ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରମୁଖ ହେଉଛି ଜୈମିନୀର ପୂର୍ବ ମିମାଂସା-ସୂତ୍ର ଏବଂ ଗାର୍ହ୍ୱା-ସୂତ୍ର । ନାରଦା ପୁରାଣ ଓ ଭବିଷ୍ୟ ପୁରାଣ ପରି ପୁରାଣର ପ୍ରାଚୀମ ହସ୍ତଲିପି ଏବଂ ଗ୍ରନ୍ଥରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପର୍ବରେ ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି । ବିନ୍ଧ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳର ରାମଗଡ ସ୍ଥାନରୁ ଖ୍ରୀ.ପୂ ୩୦୦ ବର୍ଷ ପୁରୁଣା ଏକ ଲେଖାରେ ଏହାର ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି । ସଂସ୍କୃତି ସାହିତ୍ୟରେ ବସନ୍ତ ଋତୁ ଓ ବସନ୍ତ ପର୍ବ ଅନେକ କବିଙ୍କ ପ୍ରିୟ ବିଷୟ ହୋଇଆସୁଛି ।

    ସୁପ୍ରସିଦ୍ଧ ମୁସଲିମ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ଅଲବରୁନି ମଧ୍ୟ ନିଜ ଐତିହାସିକ ଯାତ୍ରା ସ୍ମରଣରେ ହୋଲିକାତ୍ସବର ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି । ଭାରତର ଅନେକ ମୁସଲିମ କବି ସେମାନଙ୍କ ରଚନାରେ ଏହି ବସନ୍ତୋତ୍ସବ ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି । ହୋଲି କେବଳ ହିନ୍ଦୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ ବରଂ ଅନେକ ମୁସଲିମ ଲୋକ ମଧ୍ୟ ପାଳନ କରନ୍ତି । ସବୁଠାରୁ ପ୍ରାମାଣିକ ହେଉଛି ଇତିହାସର ସେହି ସମସ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣନା ।

    ଜାହାଙ୍ଗୀରଙ୍କ ସମୟରେ ମହଫିଲ-ଇ-ହୋଲିର ଏକ ବିଶାଳ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା । ଏହି ଅବସରରେ ରାଜ୍ୟର ସାଧାରଣ ନାଗରିକମାନେ ସମ୍ରାଟଙ୍କୁ ରଙ୍ଗ ଲଗାଇବାର ଅଧିକାର ପାଇଥିଲେ । ଶାହା ଜାହାନ ହୋଲିକୁ ଇଦ୍ ଗୋଲାପୀ ଭାବରେ ଧୁମଧାମ ସହିତ ପାଳନ କରୁଥିଲେ ।

    ବାହାଦୂର ଶାହା ଜାଫର ହୋଲି ଖେଳିବାକୁ ବହୁତ ପସନ୍ଦ କରୁଥିଲେ ଏବଂ ହୋଲି ବିଷୟରେ ତାଙ୍କର କବିତା ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଶଂସିତ । ମୋଗଲ ଶାସନ କାଳରେ ହୋଲି ଅବସରରେ ଲାଲ କିଲାର ପଛପଟ ଯମୁନା ନଦୀ କୂଳରେ ଥିବା ଆମ୍ବ ବଗିଚାରେ ହୋଲିର ଏକ ମେଳା ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେଉଥିଲା । ଏକ ମୋଗଲ ଚିତ୍ରରେ ଔଙ୍ଗଜେବଙ୍କ ସେନାପତି ଶାୟସ୍ତା ଖାନଙ୍କୁ ହୋଲି ଖେଳୁଥିବା ଦେଖାଯାଉଛି । ଡାହାଣରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଏହି ଚିତ୍ରର ପୃଷ୍ଠଭୂମିରେ ଆମ୍ବ ଗଛ ଅଛି, ମହିଳାମାନଙ୍କ ହାତରେ ପାତ୍ର ଏବଂ ରଙ୍ଗ ପିଚକାରୀ ରହିଛି । ଶେଷ ମୋଗଲ ସମ୍ରାଟ ବାହାଦୂର ଶାହା ଜାଫରଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ହୋଲି ଦିନରେ ରଙ୍ଗ ଲଗାଇବା ପାଇଁ ଯାଉଥିଲେ । ହୋଲିର ଏକ ବିସ୍ତୃତ ବର୍ଣ୍ଣନା ମଧ୍ୟଯୁଗୀୟ ହିନ୍ଦୀ ସାହିତ୍ୟରେ ଦର୍ଶିତ କୃଷ୍ଣଲୀଳାରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।

    ଫାଲଗୁନ୍ ମାସରେ ଏହା ପାଳନ କରାଯାଉଥିବାରୁ ଏହାକୁ ଫାଲଗୁନି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । ହୋଲି ପର୍ବ ବସନ୍ତ ପଞ୍ଚାମୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ଯାଇଥାଏ । ସେହି ଦିନ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଆବିର ଖେଳା ଯାଇଥାଏ । ଚାରିଆଡେ ରଙ୍ଗର ମନୋରମ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ହୋଲି ଦିନ ଆମ୍ବ ବଉଲ ଏବଂ ଚନ୍ଦନ ମିଶାଇ ଖାଇବାର ବହୁତ ମହତ୍ତ୍ୱ ରହିଛି ।

    ଭଗବାନ ନରସିଂହଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହିରଣ୍ୟ କଶ୍ୟପଙ୍କ ବଧ

    ଅନେକ କାହାଣୀ ହୋଲି ପର୍ବ ସହିତ ଜଡିତ । ଏଥି ମଧ୍ୟରୁ ସବୁଠାରୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଉଛି ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କ କାହାଣୀ । ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ହିରଣ୍ୟ କଶ୍ୟପ ନାମକ ଏକ ଅତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅସୁରା ଥିଲା ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ । ନିଜ ଶକ୍ତିକୁ ନେଇ ଗର୍ବ କରୁଥିଲେ । ସେ ନିଜକୁ ଭଗବାନ ବୋଲି ଭାବିବା ଆରମ୍ଭ କରିଦେଇଥିଲା । ସେ ତାଙ୍କ ରାଜ୍ୟରେ ଇଶ୍ୱରଙ୍କ ନାଁ ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଲଗାଇଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ପ୍ରହ୍ଲାଦା ଜଣେ ଇଶ୍ୱର ଭକ୍ତ ଥିଲେ । ଭଗବାନଙ୍କ ପ୍ରତି ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କ ଭକ୍ତିରେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ହିରଣ୍ୟ କଶ୍ୟପ ତାଙ୍କୁ ଅନେକ କଠୋର ଦଣ୍ଡ ଦେଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେ ଭଗବାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ମାର୍ଗ ଛାଡି ନଥିଲେ। ହିରଣ୍ୟ କଶ୍ୟପଙ୍କ ଭଉଣୀ ହୋଲିକାଙ୍କର ଏକ ବରଦାନ ଥିଲା ଯେ ସେ ନିଆଁରେ ଭସ୍ମ ହୋଇପାରିବେ ନାହିଁ । ହରିଣ୍ୟ କଶ୍ୟପ ତାଙ୍କ ଭଉଣୀ ହୋଲିକାଙ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥିଲେ ଯେ ପ୍ରହ୍ଲାଦାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ କୋଳରେ ନେଇ ନିଆଁରେ ବସନ୍ତୁ । ନିଆଁରେ ବସିଥିବା ବେଳେ ହୋଲିକା ଜଳି ଯାଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ବଞ୍ଚି ଯାଇଥିଲେ । ଏହି ଦିନ ଭକ୍ତ ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କ ସ୍ମୃତିରେ ହୋଲି ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ହୋଇଥାଏ । ସାଙ୍କେତିକ ଭାବରେ ଏହା ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଆନନ୍ଦ । ଘୃଣା ଏବଂ ଅତ୍ୟାଚାରର ହୋଲିକା (ଜଳୁଥିବା କାଠ) ପ୍ରତୀକ ଜଳିଯାଏ ଏବଂ ପ୍ରେମ ଏବଂ ଉଲ୍ଲାସର ପ୍ରତୀକ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଅକ୍ଷୁର୍ଣ୍ଣ ରହିଥାଏ ।

    ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କ କାହାଣୀ ବ୍ୟତୀତ ଏହି ପର୍ବ ରାକ୍ଷସୀ ଢୁଢ, ରାଧା-କୃଷ୍ଣଙ୍କ ରାସ୍ ଏବଂ କାମଦେବଙ୍କ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ସହିତ ମଧ୍ୟ ଜଡିତ । କିଛି ଲୋକ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ହୋଲିରେ ରଙ୍ଗ ଲଗାଇବା, ନାଚିବା ଏବଂ ଗୀତ ଗାଇବା ଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନେ ଶିବ ଗଣଙ୍କ ବେଶ ଧାରଣ କରିନ୍ତି । କିଛି ଲୋକ ଏହା ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ ଏହି ଦିନ ପୁତନା ନାମକ ଏକ ଭକ୍ଷସୀକୁ ବଧ କରିଥିଲେ । ଏହି ସୁଖରେ ଗୋପୀ ଏବଂ ଗୋରୁମାନେ ରାସଲିଳା କରି ରଙ୍ଗ ଖେଳି ଥିଲେ ।

    Maximum 500 characters

    ବିଶେଷ View all

    Find Us on Facebook